W opisach norm kruszywowych PN-EN 13043:2004 i PN-EN 13242:2004 używamy określenia "norma klasyfikacyjna". Co to oznacza?

Konstrukcja wymagań dla każdej grupy wyrobów budowlanych, np. kruszyw, polimeroasfaltów, jest w normach europejskich skonstruowana według następujących zasad:
- nie ma gotowego zestawu wymagań przypisanych do rodzajów czy gatunków wyrobu
- jest określony zestaw właściwości (czasami dzielony na obowiązkowe i dodatkowe),
- do właściwości przypisane są kategorie (lub czasami klasy) określające poziom wymagania
- kategorie (klasy) nie są ze sobą powiązane.

Przyzwyczailiśmy się, że jak norma określała rodzaje, np. asfalt D50, to od razu podawała jakie wymagania ma spełnić to D50. Tak samo z kruszywami, jak była klasa I i gatunek 1, to z tabelki w normie wszyscy odczytywali gotowe wymagania dla każdej właściwości. Teraz nie ma tak łatwo. Do każdej właściwości przypisano kategorie wymagań, a poziom wymagania należy wybrać dla każdej właściwości oddzielnie.

Przykład kategorii przypisanej do właściwości:
- odporność kruszywa grubego na rozdrabnianie (dawniej ścieralność) badana w młynie kulowym Los Angeles, wg PN-EN 13043:2004 ma następujące kategorie:

LA₁₅, LA₂₀, LA₂₅, LA₃₀, LA₄₀, LA₅₀, LA_Deklarowana, LA_NR.

Co oznaczają te kategorie? LA_x oznacza: LA - oznaczenie współczynnika Los Angeles, X - górna granica wymagania.

A zatem kruszywo oznaczone LA₂₀ charakteryzuje się współczynnikiem LA mniejszym od 20% (dawniej byśmy powiedzieli - ścieralnością mniejszą niż 20%). Jak jest LA_NR to nie ma żadnego wymagania - badania nie wykonuje się.

Dla prawie każdej właściwości kruszywa (lub innego wyrobu) mamy więc jakieś kategorie. Należy zauważyć, że z faktu, że te kategorie są, nie wynika, jakie są wymagania dla kruszywa! Dopiero trzeba je wybrać! W efekcie powinny powstać komplety wymagań oparte na normie klasyfikacyjnej. Uogólniając - norma klasyfikacyjna jest zbiorem dostępnych wymagań, z których każdy kraj członkowski UE/CEN powinien stworzyć dla swojego klimatu, kategorii ruchu i mieszanek mineralno-asfaltowych - zestawy wymagań. Taki zestaw wymagań nazywany jest krajowym dokumentem aplikacyjnym.

Takie dokumenty aplikacyjne powstały np. w Niemczech, Austrii, Wlk.Brytanii czy Francji (omówienie w kwartalniku PSWNA "Nawierzchnie Asfaltowe" 1/2005) i tamtejsi drogowcy mają problem prawie z głowy. W tych krajach dokumenty aplikacyjne dla norm EN dla kruszyw powstawały co najmniej od 2001 r., bo z takim wyprzedzeniem prowadzono prace. W Polsce takie prace, prowadzone przez PSWNA, trwają dopiero od połowy 2004 r. Pierwszy projekt wymagań ma pojawić się wiosną 2005 r. i być przedstawiony na XIII Seminarium PSWNA w Jachrance.

Tworzenie zestawów wymagań wg własnego uznania jest dość ryzykowne, bo można stworzyć taką kombinację wymagań, która będzie trudna do spełnienia.

W projekcie normy EN dla polimeroasfaltów nie używa się pojęcia kategoria tylko klasy (od 0 do 10). Nie mają one swoich odrębnych oznaczeń, jak w normie kruszywowej, gdzie każda właściwość inaczej oznaczała swoje kategorie. Niemniej jednak, idea pozostała ta sama.

 Data ostatniej aktualizacji: 14 października 2006
Witryna istnieje od stycznia 1999 r.

Optymalizowane dla rozdzielczości 800x600, IE 4+

Webmaster road.pl
Copyright 1999 - 2005  by Krzysztof Błażejowski
zasady korzystania z witryny www.road.pl